کورسرخی
✂️ کتاب: کورسرخی (روایتهایی از جان و جنگ)
🖋️ نویسنده: عالیه عطایی
🛂 نشر: چشمه (مجموعه «مشاهدات»)
💞 ژانر: ناداستان (Non-fiction) / جستار / ادبیات جنگ و مهاجرت
🌟 درباره کتاب :
«کورسرخی» نه یک رمان، که مجموعهای از ۹ جستارِ غمانگیز و تکاندهنده است . عالیه عطایی، نویسنده افغانستانیتبار که کودکی خود را در مرزهای ایران و افغانستان گذرانده، در این کتاب روایتگرِ تجربه زیستهٔ خود و همنوعانش از جنگ، بیوطنی، هویتهای چندگانه، مهاجرت، و مرزنشینی است .
این جستارها بازه زمانی سالهای ۱۳۶۵ تا ۱۳۹۵ را دربرمیگیرند . بعضی از آنها مستقیماً به زندگی خود راوی مربوط میشوند (مثل خاطرهی «مهمان شدن در منزل عمو در هرات»)، برخی به خانوادهاش (مثل داستان «خالهای که تصمیم میگیرد پس از سالها به کابل بازگردد»)، و برخی دیگر به مضمون کلی «مهاجر بودن» میپردازند (مثل جستاری درباره مستندسازی از نسل دوم مهاجران افغان در آلمان) . عمدهٔ این روایتها با پایانهایی تکاندهنده و دراماتیک همراهند.
نویسنده تلاش میکند به یک پرسش مرکزی پاسخ دهد: «ما چه کسی هستیم و چه کردهایم؟» . او مسبب مشکلات تمامنشدنی افغانستان را قدرتهای شرق و غرب و نیز انفعال مردان افغان میداند .
نثر عطایی «شیوا و روان» توصیف شده و «خواننده را با خود همراه میکند، به گونهای که انگار در میانهٔ جنگ باید تصمیم بر مهاجرت یا ماندگاری بگیرد» . منتقدان «کورسرخی» را با آثار سوتلانا الکسیویچ (برنده نوبل ادبیات) مقایسه کردهاند و آن را نقطه عطفی در کارنامه نویسنده دانستهاند .
نقل قول از کتاب:
«اگر گفتم زنِ جراحتم را دوست دارم، به این معنی نیست که زخمم را دوست دارم. جراحتم مرا یاد آدمیانی میاندازد که آن را ایجاد کردند. جراحتم شبیهِ درختی سیب است در باغ خودمان، در وطنی که آدمیانی که از آن مهاجرت کردند، گاه پشت به آن درخت، انار میکارند تا ببینند دیر یا زود میمیرد یا نه... متأسفم خاورمیانه، متأسفم برای رنج همخونانم.»
درباره نویسنده: عالیه عطایی (متولد ۱۳۶۰) نویسنده افغانستانی اهل هرات است که در ایران بزرگ شده و کارشناسی ارشد تئاتر را از دانشگاه هنر تهران دریافت کرده است . او برای رمان «کافورپوش» موفق به دریافت جایزه مهرگان ادب و جایزه واو شده است . منتقدان او را از «تاثیرگذارترین نویسندگان زن همدوره خود» میدانند .
📌 مخاطب خاص: این کتاب را به دوستداران ادبیات غیرداستانی و جستارهای انسانی پیشنهاد میکنیم، به ویژه کسانی که به دنبال روایتی بیپرده و شاعرانه از «رنج مشترک خاورمیانه» و «تجربه آوارگی» هستند .
درباره عالیه عطایی
عالیه عطایی نویسندهای اصالتا افغانستانی اهل هرات است که در ایران بزرگ شده است. او ماستری تئاتر از دانشگاه هنر تهران دارد و علاوه بر داستان نویسی در حوزه نمایشنامه و فیلمنامه هم فعالیت میکند. عالیه عطایی برای نگارش رمان کافور پوش، موفق به دریافت جایزه مهرگان ادب شد و باز برای همان رمان برنده جایزه ادبی واو، برای رمان متفاوت سال شد و در زمینه نگارش نمایشنامه نیز جوایزی بدست آورده است. منتقدان فارسی زبان او را از تاثیرگذارترین نویسندگان زن همدوره خودش میدانند. عالیه عطایی با محوریت مهاجرت مینویسد و از نسل دو مهاجر داستان میسازد. آدمهایی که خودش را جزوشان میداند و میگوید « معلوم نیست اگر روزی حس کنم به خانه برگشته ام داستانی برای نوشتن داشته باشم«. او در حال حاضر رمانی با عنوان «سال مرزى» را آماده چاپ دارد که مثل دیگر آثارش در آن به نسل مهاجر افغانستانی پرداخته است.