تاریخ مبارزات فلسفی در شوروی
✂️ کتاب: تاریخ مبارزات فلسفی در شوروی (۱۹۲۲-۱۹۳۱) (Luttes philosophiques en U.R.S.S. 1922-1931)
🖋️ نویسنده: رنه زاپاتا (René Zapata)
🛂 نشر: چرخ
💞 ژانر: تاریخ فلسفه / فلسفه سیاسی / مارکسیسم
🌟 درباره کتاب:
این کتاب، برخلاف اثر محمدجعفر پوینده که جنبه روایی داشت، اثری اسنادی و منبعشناختی از پژوهشگر فرانسوی رنه زاپاتا است. کتاب در اصل مجموعهای از متنهای کلیدی و اصلی درگیر در مناقشات فلسفی شوروی در دهه ۱۹۲۰ است که برای اولینبار در سال ۱۹۸۳ به زبان فرانسه ترجمه و منتشر شدند .
محتوای اصلی کتاب:
پس از پایان جنگ داخلی روسیه، حزب کمونیست روشنفکران را به «جبهه سوم مبارزه طبقاتی» فراخواند: طرد ایدئالیسم و تثبیت مارکسیسم نظامیافته . اما اجرای این برنامه، خود عامل شکافهای عمیقی در میان فیلسوفان مارکسیست شد. طبق مستندات این کتاب، چهار جریان اصلی در این دهه با یکدیگر درگیر بودند:
۱. «لیکوئیداتورها» (Liquidationnistes): کسانی که فلسفه را کناری میگذاشتند.
۲. «مکانیستها» (Mécanistes): طرفداران تقلیل طبیعت به قوانین مکانیکی (قیاس طبیعت با ماشین).
۳. «دیالکتیسینها» (Dialecticiens): طرفداران دیالکتیک هگلی-مارکسی.
۴. «بلشویکسازها» (Bolchevisateurs): گروهی که در نهایت با حمایت استالین پیروز شدند و «ایدئولوژی دولتی» را تحت پوشش «مرحله لنینیستی مارکسیسم» تثبیت کردند .
بخشبندی اسناد کتاب:
· بخش اول: تولد «زیر پرچم مارکسیسم» با نامه تروتسکی و مقاله لنین درباره «اهمیت ماتریالیسم ستیزهجو» .
· بخش دوم: جریانهای لیکوئیداتور و ارتدوکس (س. مینین علیه آ.م. دبورین).
· بخش سوم: مناظره مکانیستها و دیالکتیسینها (ای.ای. استپانوف علیه آ.ک. تیمیریازف) .
· بخش چهارم: بلشویکسازها علیه دیالکتیسینها (۱۹۳۰) با قطعنامه کمیته مرکزی حزب در ژانویه ۱۹۳۱ که به «دوره استالینی» در فلسفه خاتمه داد .
ویژگی برجسته کتاب:
برخلاف کتاب پوینده که یک روایت تاریخی خطی است، کتاب زاپاتا یک گلچین اسناد پژوهشی با ۳۳۵ صفحه است . این کتاب مجهز به پیوستهای ارزشمند برای پژوهشگران است؛ از جمله توضیحات دقیق درباره نهادها، زندگینامه شخصیتهای اصلی و راهنمای کتابشناختی .
📌 مخاطب خاص:
· پژوهشگران حرفهای فلسفه، تاریخ شوروی و مارکسیسم
· دانشجویان تحصیلات تکمیلی علوم سیاسی و جامعهشناسی
· افرادی که به دنبال اسناد دست اول از مناقشات فلسفی قرن بیستم هستند